Ceyhani Kimdir

Cuma, 16 Ağustos 2013, 12:47 | Genel | 0 Yorum
by editor

Ceyhani Kimdir,Ceyhani Kimdir Hayatı ve Biyografi

(10 .yy)

İranlı coğrafyacı. Başka coğrafya kitaplarında rastlanmayan özgün bilgiler veren yapıtıyla tanınmıştır.

Asıl adı Ebu Abdullah Ahmed b. Muhammed’ dir. Horasan’da Ceyhan kasabasında doğdu. Doğum ve ölüm tarihleri kesin olarak bilinmiyor.

Öğrenimini bitirdikten sonra, Saman oğulları hü­kümdarı I.İsmail b.Ahmed’in sonra da oğlu II.Ahmed b.İsmail’in vezirliğinde bulundu. 913’de II.Ahmed’in öldürülmesi üzerine yerine geçen çocuk yaştaki II. Nasr b.Ahmed’in uzun süre vezirliğini yaptı.

Abbasi halifesi el-Muktedir’in elçisi İbn Fadlan, Volga Bulgarları hükümdarına mektup götürürken 921’de Buhara’da Ceyhani’ye konuk oldu. İbn Fad­lan, Ceyhani’nin Horasan’da Şeyhü’l-Amid diye ta­nındığını yazar. İbn Nedim’e göre Ceyhani 941 ya da 942’de ölmüştür.

Ceyhani’nin coğrafyaya karşı büyük bir ilgisi vardı. Bulunduğu görevden yararlanıp çeşitli ülkele­rin hükümdar ve vezirlerine mektuplar yazdı. Onlar­dan ülkelerinin coğrafyası hakkında bilgiler istedi. Gezginlerle yabancılardan gezdikleri, gördükleri yer­lerdeki gözlemlerini sorup topladı. 914’de Kitabü’l- Mesalik Ve’l-Memalik (Yollar ve Ülkeler Kitabı) adlı Arapça yapıtını hazırladı. İbn Hurdazbih’in aynı adı taşıyan tarihi topografya bakımından önemli kitabıyla çeşitli seyahatnamelerden de yararlandı. Yapıtında Hindistan, Çin Hindi ile Türk ülkeleri ve Türkler’le ilgili, kendinden önce yazılmış coğrafya kitaplarında bulunmayan bilgiler verdi.

Ceyhani’nin bu yapıtı kaybolmuştur. Ancak Arap coğrafyacı İbnü’l-Fakih, Ceyhani’nin kitabın­daki bazı bölümleri özetleyerek Ahbarü’l-Büldan (M.de Geoje yay. 1885) adlı yapıtında kullanmıştır.

Yorum Yazın